Bệnh nhân Không triệu chứng lâm sàng nhưng kết quả xét nghiệm chức năng gan bất thường

TheoDanielle Tholey, MD, Sidney Kimmel Medical College at Thomas Jefferson University
Xem xét bởiMinhhuyen Nguyen, MD, Fox Chase Cancer Center, Temple University
Đã xem xét/Đã chỉnh sửa đã sửa đổi Thg 8 2025
v898230_vi

Vì aminotransferase và phosphatase kiềm có trong các bảng xét nghiệm thường quy trong phòng thí nghiệm nên thường phát hiện thấy các bất thường thường ở những bệnh nhân không có triệu chứng hoặc dấu hiệu của bệnh gan. Ở những bệnh nhân như vậy, bác sĩ cần phải tìm hiểu tiền sử phơi nhiễm với các chất độc cho gan có khả năng xảy ra, bao gồm rượu, thuốc kê đơn và thuốc không kê đơn và các chất kích thích khác, trà thảo mộc và thuốc thảo dược, cũng như phơi nhiễm hóa chất nghề nghiệp hoặc phơi nhiễm các hóa chất khác.

(Xem thêm Đánh giá bệnh nhân rối loạn về ganXét nghiệm gan và túi mật.)

Aminotransferase

Tăng nhẹ riêng lẻ nồng độ alanine aminotransferase (ALT) hoặc aspartate aminotransferase (AST; < 2 lần bình thường) có thể chỉ cần phải xét nghiệm lại; tình trạng này sẽ tự khỏi trong khoảng một phần ba số trường hợp. Điều quan trọng là phải làm rõ liệu các xét nghiệm trong phòng thí nghiệm có được thực hiện khi đang nhịn ăn hay không vì lượng thức ăn nạp vào theo đường miệng có thể làm tăng nhẹ các chỉ số xét nghiệm chức năng gan. Nếu có bất thường trong các kết quả xét nghiệm khác, là nặng hoặc vẫn tiếp diễn trong các xét nghiệm tiếp theo, có chỉ định đánh giá thêm như sau:

Nếu toàn bộ đánh giá trên không phát hiện được nguyên nhân, có thể cần thiết phải sinh thiết gan.

Phosphatase kiềm

Tăng độc lập phosphatase kiềm ở một bệnh nhân không triệu chứng yêu cầu phải xác nhận có phải do căn nguyên gan hay không bằng cách xem có tăng cao 5'-nucleotidase hoặc gamma-glutamyl transpeptidase không. Nếu xác định được nguồn gốc ở gan, có chỉ định chẩn đoán hình ảnh gan, thường là siêu âm hoặc chụp cộng hưởng từ đường mật tụy.

Nếu không phát hiện bất thường về cấu trúc trên chẩn đoán hình ảnh, có thể xảy ra tình trạng ứ mật trong gan và có thể được gợi ý thông qua tiền sử phơi nhiễm với một số loại thuốc, chất kích thích khác hoặc độc tố. Các bệnh thâm nhiễm và di căn trong gan (ví dụ như do ung thư đại tràng) cũng cần được xem xét. Ở phụ nữ, cần phải kiểm tra cả kháng thể kháng ty thể để kiểm tra viêm đường mật nguyên phát. Tăng kéo dài không giải thích được hoặc nghi ngờ bị ứ mật trong gan cho phép xem xét sinh thiết gan.

Bilirubin

Tăng bilirubin không triệu chứng cần phải được đánh giá thêm bằng cách phân biệt liệu bệnh nhân có tăng bilirubin máu gián tiếp hoặc trực tiếp hay không, bởi vì việc cần phải kiểm tra thêm sẽ thay đổi dựa trên điều này. Ở những bệnh nhân không có triệu chứng, thường là tăng bilirubin máu gián tiếp, thường liên quan đến một rối loạn lành tính (ví dụ: hội chứng Gilbert). Điều quan trọng là phải loại trừ tăng bilirubin máu gián tiếp khỏi tan máu, do đó luôn cần phải chỉ định xét nghiệm hemoglobin. Việc phát hiện thiếu máu sẽ thúc đẩy việc kiểm tra thêm về các bệnh lý tan máu cũng như hội chẩn về huyết học. Cuối cùng, một số loại thuốc có thể gây tăng bilirubin máu. Bất kỳ dấu hiệu tăng bilirubin máu trực tiếp hoặc bệnh nhân có triệu chứng tăng bilirubin máu gián tiếp nào cũng đều cần phải được đánh giá thêm.

Xem thêm Vàng da, Rối loạn chuyển hóa Bilirubin bẩm sinhXét nghiệm xem có tổn thương gan không.

quizzes_lightbulb_red
Test your KnowledgeTake a Quiz!