Viêm bao hoạt dịch dưới xương gót là tình trạng viêm của bao hoạt dịch dưới xương gót gần vị trí bám của cân gan chân. Chẩn đoán chủ yếu dựa vào lâm sàng nhưng được xác nhận bằng chụp MRI. Điều trị có thể bao gồm tiêm tại chỗ glucocorticoid phối hợp với thuốc gây tê.
Viêm túi thanh dịch có thể xuất hiện ở phía dưới xương gót, gần bị trí bám của cân gan chân. (Xem thêm Tổng quan các bệnh lý bàn chân và cổ chân.)
Viêm bao hoạt dịch dưới xương gót thường biểu hiện bằng cơn đau nhói cấp tính, đặc biệt là khi đi chân trần trên bề mặt cứng. Đau rõ rệt nhất khi gót chân chạm đất lần đầu tiên khi đi bộ hoặc khi chạy. Có thể có cảm giác nóng nhẹ và sưng tấy.
Ngược lại, đau âm ỉ mạn tính có liên quan đến viêm cân gan chân. Đau do viêm bao hoạt dịch dưới xương gót cũng khác với hội chứng đệm mỡ, tình trạng này thường gặp ở bệnh nhân cao tuổi.
Chụp MRI có thể xác nhận sự hiện diện của bao hoạt dịch cũng như loại trừ gãy xương gót chân do căng thẳng.
Hội chứng đệm mỡ
Hội chứng đệm mỡ có thể bị nhầm lẫn với viêm bao hoạt dịch dưới xương gót vì cả hai tình trạng đều có biểu hiện là đau gót chân. Khi bệnh nhân lớn tuổi hơn, mô dưới da bao gồm đệm mỡ dưới xương gót sẽ mỏng đi và di chuyển ra ngoại vi. Viêm khớp dạng thấp lâu năm, tiêm quá nhiều glucocorticoid vào gót chân và thậm chí mất nước có thể dẫn đến tình trạng da ở gót chân mỏng đi và mất lớp đệm mỡ. Bệnh nhân có biểu hiện đau âm ỉ giống như là có một vết bầm tím xương do căng thẳng lặp đi lặp lại. Chẩn đoán thường dựa vào lâm sàng nhưng có thể được xác nhận bằng siêu âm và chụp MRI để xác định tình trạng mỏng lớp đệm mỡ và giúp phân biệt với các nguyên nhân khác gây đau gót chân. Điều trị hội chứng đệm mỡ cũng khác nhau; miếng đệm tạo tư thế phù hợp được sử dụng để đệm cho vùng đó.
Điều trị viêm bao hoạt dịch dưới xương gót
Tiêm glucocorticoid phối hợp với dung dịch gây tê
thay đổi giày dép
Điều trị viêm bao hoạt dịch dưới xương gót bằng cách tiêm hỗn hợp thuốc gây tê tại chỗ/glucocorticoid và đi giày đế mềm có thêm đệm bảo vệ gót chân (xem phần Cân nhắc khi sử dụng glucocorticoid dạng tiêm).
Miếng lót chỉnh hình có miếng đệm sâu gót chân dạng cốc và vòm hỗ trợ có thể là một phương án điều trị về mặt chức năng cho bệnh nhân vẫn có thể đi lại. Các bài tập kéo giãn tập trung vào việc tăng tính linh hoạt của gân Achilles khi gấp cổ chân theo tư thế gấp mu bàn chân có thể làm giảm áp lực lặp đi lặp lại lên điểm bám của cân gan chân ở xương gót chân.
Đối với những bệnh nhân không có đáp ứng thích hợp với phương pháp điều trị bảo tồn, phẫu thuật cắt bỏ bao hoạt dịch và giải phóng mặt trong của cân gan chân có thể giúp làm giảm triệu chứng. Tuy nhiên, thủ thuật này không phải là không có nguy cơ, đặc biệt là do mất cơ chế tời của vòm dọc trong và khả năng bị mất chiều cao của vòm.
