Screwworm wa Ulimwengu Mpya

Screwworm ya Ulimwengu Mpya (NWS) ni inzi ambaye hutoa mabuu ambayo yanaweza kusababisha maambukizii ya vimelea katika wanyama, ikiwa ni pamoja na mifugo. Maambukizi kwa watu ni nadra. NWS haichafui chakula.

Screwworm wa Ulimwengu Mpya (NWS) ni spishi ya inzi, wanaojulikana kwa jina la kisayansi Cochliomyia hominivorax.

Nzi huyo hutaga mayai yake kwenye vidonda vilivyo wazi au matundu ya mwili (kwa mfano, mwanzi wa pua) ya wanyama wenye damu joto kama vile wanyama wa shambani, wanyamapori, wanyama kipenzi au binadamu. Baada ya mayai kuanguliwa, mabuu (funza) hula tishu hai, hali inayoitwa NWS myiasis.

NWS myiasis ni ugonjwa unaosababishwa na wanyama wasio binadamu (ugonjwa unaopitishwa kati ya wanyama na watu).

Mabuu (Fungu) ya Screwworm wa Ulimwengu Mpya

Picha

Idara ya Marekani ya Huduma ya Ukaguzi wa Afya ya Wanyama na Mimea (APHIS)

Screwworm wa Ulimwengu Mpya (NWS) aliangamizwa kabisa kutoka Marekani na Mexico mapema miaka ya 2000 kupitia mbinu za kudhibiti wadudu. Milipuko mipya imetokea tangu 2022 huko Panama, Costa Rica, na Mexico. Mabadiliko ya hali ya hewa na hali ya wanyama yanaweza kuongeza uwezekano kwamba NWS itaendelea kurejea katika maeneo ambayo hapo awali iliondolewa, ikiwa ni pamoja na sehemu za Marekani.

Maambukizi ya screwworm wa Ulimwengu Mpya (NWS) huathiri watu mara chache sana. Watu wanaosafiri hadi maeneo ambayo NWS iko na ambao wana vidonda vilivyo wazi, hutumia wakati kati ya wanyama wa mifugo, na/au kulala nje wako katika hatari ya kuathiriwa na NWS.

Jeraha lililoathiriwa na mabuu ya NWS husababisha usumbufu, uvimbe, na uharibifu wa tishu. Usipo tibiwa, ugonjwa unaweza kuwa mbaya zaidi na unaweza kusababisha maambukizi makubwa.

Screwworm wa Ulimwengu Mpya hupatikana kwa wanyama sana sana, sio kwa wanadamu. Wanyama wa kipenzi, mifugo na wanyama pori wako katika hatari ya kuathiriwa. Wanyama walioathiriwa wanaweza kupoteza uzito, kuwa na majeraha ambayo hayaponi, au hata kufa ikiwa mabuu hayataondolewa.

Dalili za kuangalia ni homa na majeraha mekundu, yanayoongezeka, yenye maumivu na yana harufu mbaya au yenye funza wanaotembea.

Wataalamu wa huduma za afya hugundua uvamizi wa screwworm wa Ulimwengu Mpya kwa kupata mabuu ya inzi (funza) kwenye tishu. Ikihitajika, mabuu hutumwa kwenye maabara maalumu kwa ajili ya utambuzi.

Screwworm wa Ulimwengu Mpya (NWS) haipatikani kwa kula nyama au bidhaa nyingine za wanyama. Jambo kuu ni afya ya wanyama hai, sio usalama wa chakula. Nyama kutoka kwa wanyama wenye afya ambayo imekaguliwa ni salama kuliwa.

Milipuko wa NWS unaweza kuathiri usambazaji wa chakula kwa kusababisha vifo vya wanyama wengi wa shambani, kama vile ng'ombe, na kupunguza upatikanaji wa nyama.

• Mbinu ya wadudu tasa (SIT): Mbinu hii inahusisha kuachilia inzi dume wasiozaa ili kupunguza idadi ya screwworm wa Ulimwengu Mpya (NWS). Imekuwa na ufanisi mkubwa katika kuzuia kurudi kwa NWS Amerika Kaskazini.

• Karantini na ukaguzi: Wanyama wanaosafirishwa kutoka maeneo ambayo NWS ipo hukaguliwa kwa uangalifu ili kubaini dalili za kuadhiriwa.

• Matibabu ya haraka: Kuondoa mabuu ya NWS kutoka kwa majeraha na kutibu maambukizi haraka ni muhimu kwa wanadamu na wanyama.

• Weka vidonda vikiwa safi na vifunikwe.

• Angalia wanyama kipenzi na mifugo mara kwa mara ili kubaini majeraha au funza ikiwa unaishi au unasafiri hadi maeneo ambako kuna screwworm wa Ulimwengu Mpya (NWS).

• Tafuta matibabu au matibabu ya mifugo ikiwa majeraha hayaponi au kuonyesha dalili za kushambuliwa na funza.

• Ripoti kesi zozote zinazotiliwa shaka kwa mamlaka za afya au za wanyama, hasa baada ya kusafiri hadi maeneo ambapo mashambulizi ya NWS yanatokea kwa sasa au yametokea hapo awali.

• Idara ya Kilimo ya Marekani Screwworm wa Ulimwengu Mpya

• Vituo vya Marekani vya Kudhibiti na Kuzuia Magonjwa: Kuhusu Screwworm wa Ulimwengu Mpya